Κολλάνε από τη φύση τους

Σε ό,τι αφορά στις συγκολλητικές ουσίες, το ζωικό και το φυτικό βασίλειο προσφέρουν μια all-in-one λύση, κατάλληλη για κάθε σκοπό. Σούπερ συγκολλητικό και ταυτόχρονα αναστρέψιμο; Η βλέννα του γυμνοσάλιαγκα είναι η απόδειξη πως αυτό είναι εφικτό. Συγκολλητική δύναμη που διαρκεί μέσα αλλά και έξω από το νερό; Βαλανόστρακα και μύδια τη χρησιμοποιούν με επιτυχία εδώ και χιλιάδες χρόνια. Να μπορεί να αφαιρείται χωρίς να αφήνει ίχνη, και ταυτόχρονα να κολλάει εξίσου καλά τόσο σε λείες όσο και σε τραχιές επιφάνειες; Τα πόδια της σαύρας γκέκο τα καταφέρνουν μια χαρά καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής της. 

Προσαρμοζόμενη συγκολλητική δύναμη, με δυνατότητα αφαίρεσης και κατά προτίμηση επαναχρησιμοποιούμενη: προϊόντα της tesa όπως τα tesa Powerstrips® και τα συστήματα ταχείας στερέωσης συνδυάζουν ήδη τις βασικές αυτές ιδιότητες. Βέβαια, ζητήματα όπως η βιώσιμη παραγωγή και η βιοδιασπασιμότητα παίζουν και αυτά ολοένα πιο σημαντικό ρόλο. «Με χάρτινες κολλητικές ταινίες συσκευασίας και διαδικασίες παραγωγής που δεν περιλαμβάνουν τη χρήση διαλυτών, ερχόμαστε πιο κοντά στη φύση. Όμως, υπάρχουν πολλά ακόμα που μπορούν να γίνουν», λέει ο υπεύθυνος καινοτομίας Bastian Brinkmann, αξιολογώντας τις προοπτικές ενός σχετικά νέου ερευνητικού πεδίου.

Υπεράνθρωποι, υπερδυνάμεις, υπερκόλλα – ονειρευόμαστε να αποκτήσουμε τις δυνατότητες του φαινομενικά αδύνατου. Υφαίνοντας με διαφορετικό τρόπο: Οι ιστοί της αράχνης αψηφούν τον άνεμο και τις καιρικές συνθήκες. Ούτε η υπεριώδης ακτινοβολία, ούτε η βροχή δεν μπορούν να επηρεάσουν τη λειτουργικότητά τους. Ένας τέτοιος στιβαρός 'ιστός' είναι το όπλο του υπερήρωα επιστημονικής φαντασίας Σπάιντερμαν. Όμως ακόμα και στο πλαίσιο της προσγειωμένης έρευνας των συγκολλητικών ουσιών, το ζητούμενο είναι πώς οι άνθρωποι θα μπορέσουν να αξιοποιήσουν τις υπερδυνάμεις του κολλώδους εκκρίματος της αράχνης. Επιστήμονες με αντικείμενο τα πολυμερή από το πανεπιστήμιο του Akron (ΗΠΑ) ήρθαν πιο κοντά στο να απαντήσουν το πώς μπορεί κάτι να κολλάει αξιόπιστα ακόμα και σε συνθήκες υψηλής υγρασίας: υγροσκοπικά στοιχεία που περιέχονται στο έκκριμα της αράχνης απορροφούν την υγρασία και την επιστρέφουν αβλαβώς στη δομή του ιστού.

Ένα άλλο παράδειγμα για την αναζήτηση πλεονεκτημάτων που εξασφαλίζει η ανάπτυξη βιοσυγκολλητικών ουσιών είναι ένα πολυετές ερευνητικό πρόγραμμα που υλοποιείται στο Τεχνικό Πανεπιστήμιο του Αμβούργου (Γερμανία) με συμμετοχή και της tesa. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει τη διερεύνηση των δυνατοτήτων αξιοποίησης της λιγνίνης, ενός συστατικού του ξύλου, για παράδειγμα, στην χρήση της στις συγκολλητικές ουσίες. Το πιο συνηθισμένο πολυμερές στη φύση μπορεί να αποτελέσει μια εναλλακτική στις εφαρμογές που βασίζονται στο πετρέλαιο. Σε αντίθεση με την ορυκτή πρώτη ύλη, οι πηγές λιγνίνης, όπως το ξύλο και το καλάμι, είναι ανανεώσιμες πρώτες ύλες που μπορούν να καλλιεργούνται και κατά την καύση τους παράγουν μόνο όσο διοξείδιο του άνθρακα έχουν αποθηκεύσει.